Mga Non-Metallic Mineral at Aggregates ng Pilipinas — Limestone, Semento, Graba, Buhangin sa Dagat, Marmol

Petsa: 2026-08-30 · Na-update 2026-08-30 · Seksyon: Yamang Mineral · Japanese version

0. 3-minutong buod na dapat basahin muna

Kapag pinag-uusapan ang pagmimina sa Pilipinas, madalas na nickel, ginto, at tanso ang naiisip, ngunit sa katotohanan, ang bahaging pinaka-malalim na tumagos sa domestic economy, lokal na pulitika, at estruktura ng korapsyon ay ang panig ng non-metallic mineral at aggregates (mga materyales na tulad ng graba at buhangin).

1. 注 Mga terminong dapat linawin muna — magkaiba ang "reserves" at "resources"

Dito karaniwang nagkakamali ang mga artikulo tungkol sa underground resources.

Sa mga kompilasyon ng Philippine Statistics Authority (PSA) na kaugnay ng Philippine Economic-Environmental and Natural Resources Accounting (PEENRA), ang limestone ay tinatayang humigit-kumulang 58.66 bilyong tonelada ang resources at humigit-kumulang 2.31 bilyong tonelada ang reserves, kung saan ang pinakamalaking resources ay nasa Region VIII (Eastern Visayas) at ang pinakamalaking reserves ay nasa Region VII (Central Visayas) (ayon sa mga materyales kaugnay ng PSA/MGB). Kahit iisang materyal lang, ang "limestone," malaki ang pagkakaiba ng resources at reserves — mahigit 25 beses.

注 May mga bilang na malawakang kumakalat online tulad ng "29 bilyong tonelada ng limestone reserves, 57% ng non-metallic reserves" at "8.5 bilyong tonelada ng marmol, 16.7%," ngunit ito ay secondary information na hindi malinaw ang pinagkunan at base year. Hindi ito tumutugma sa mga bilang na kaugnay ng PSA (58.66 bilyon / 2.31 bilyon) sa itaas. Nagbabago ang kuwento depende sa kung aling bilang ang sisipiin, kaya't laging tukuyin kung resources o reserves ang tinutukoy, at saan ito nanggaling.

注 Isang mas mahalagang punto: ang mga bilang para sa non-metallic mineral at aggregates ng Pilipinas ay halos lahat estimate ng gobyerno (MGB) o self-report ng mga operator, hindi disclosure na sumusunod sa international reporting standards tulad ng JORC o NI 43-101. Hindi tulad ng mga bilang ng metal mining companies na naka-lista sa stock exchange, hindi ito third-party verified. Kapag may nakita kang claim ng industriya na "world's No. X," laging tiyakin kung anong indicator ang batayan ng ranggo — produksyon, reserves, o import volume. Kung hindi mapatunayan, mas ligtas na tawagin itong "hindi nakumpirma."

2. Ang buong larawan ng non-metallic mineral

2.1 Bilang ng operating mines

Ayon sa "Minerals Industry at a Glance" ng MGB (hanggang Disyembre 2024, na-update Abril 2025), ang breakdown ng 59 operating na non-metallic mine:

Kung ikukumpara, ang bilang ng operating metal mine sa parehong panahon ay 58 (nickel 36, ginto 11, chromite 4, bakal 4, tanso 3). Sa bilang, mas marami ang non-metallic kaysa metallic. Tandaan na may ibang kompilasyon para sa 2024 na nagsasabing "60 metallic, 61 non-metallic, empleyo ng humigit-kumulang 291,672," ibig sabihi'y nagbabago ang bilang depende sa petsa ng tally.

注 Ang "59" na ito ay bilang lamang ng mid-to-large permitted mines na sinusubaybayan ng MGB, at hindi kasama ang small-scale sand-and-gravel permits na inilalabas ng mga gobernador ng probinsya. Sa Region I (Ilocos) lamang, may 339 gravel permit holder, at sa Region II (Cagayan Valley), ang CY2020 tally ay nagpapakita ng 873 (ayon sa "Summary of Operating Mines & Quarries" ng mga regional office ng MGB). Nasa labas ng opisyal na estadistika ang karamihan ng aktwal na aktibidad.

2.2 Sukat ng production value

• 2024: kabuuang production value ng pagmimina na humigit-kumulang ₱316.29 bilyon, mineral exports na humigit-kumulang US$7.38 bilyon (MGB)
• Ene–Set 2025: production value ng metallic mineral na ₱219.74 bilyon (mula sa ₱191.42 bilyon noong parehong panahon ng nakaraang taon, +14.8%; preliminary figures ng MGB)
• Ang buong-taong CY2025 na bilang ng non-metallic mineral sa buong bansa ay hindi pa nailathala hanggang Agosto 2026 (mga regional office lamang ang naglathala ng preliminary figures). 注 Hindi nakumpirma

Isang halimbawa ng aktwal na bilang sa rehiyon (MGB Region I, CY2024): kabuuang non-metallic na ₱1.785 bilyon. Dito, ang graba ay 2,378,527.53 m³ / ₱475.7 milyon; ang limestone, 1,620,254.87 tonelada / ₱412.81 milyon; ang shale, 793,244.81 tonelada / ₱126.17 milyon; ang silica, ₱9.456 milyon; at ang zeolite, ₱4.439 milyon. Karapat-dapat tandaan na 27% ng non-metallic sales ng isang rehiyon ay "graba."

3. Limestone at ang industriya ng semento

3.1 Istruktura ng industriya (hanggang Agosto 2026)

Ang kasalukuyang miyembro ng industry association na CeMAP (Cement Manufacturers Association of the Philippines) ay Concreat, Holcim Philippines, Republic Cement, Taiheiyo Cement Philippines, at Goodfound Cement (ayon sa site ng asosasyon). 注 Tandaan na ang Eagle Cement ng San Miguel ay hindi kasapi sa listahang ito. Ang "boses ng industry association" ay hindi katumbas ng "boses ng buong industriya."

3.2 Ang pinakamalaking balita ng 2026: ang pag-alis ng Holcim at pagpasok ng kapital na Tsino

Noong Agosto 2, 2026, inanunsyo ng Holcim (na nakatanggap sa Zug) ang kasunduan sa pagbebenta ng negosyo nito sa Pilipinas.

Noong 2019, sinubukan ng San Miguel na kunin ang operasyon ng Holcim sa Pilipinas para sa US$2.15 bilyon, ngunit hindi natuloy. Ngayon, humigit-kumulang US$800 milyon lamang ang bilang. 注 Hindi valid ang simpleng paghahambing (magkaiba ang saklaw, panahon, at exchange rate), ngunit ang paliit ng valuation ay maaaring basahin bilang salamin ng environment ng profitability ng industriya. Habang tumataas ang tensyon sa West Philippine Sea, ang epektong pampulitika ng pagpasok ng kapital na Tsino sa isang pangunahing industriya ng construction materials ay isang mahalagang bagay na dapat pagmasdan pasulong.

3.3 Pag-import ng semento at anti-dumping measures — kasaysayan at 2026

Sagana ang Pilipinas sa resources ng limestone at sobra ang domestic capacity nito, ngunit, sa kabaligtaran, isa itong malaking importer ng semento. Ayon sa CeMAP, halos dumoble ang domestic capacity mula 27 milyong tonelada noong 2014 patungong 50 milyong tonelada noong 2024 (may ibang pinagkunang naglalagay nito sa humigit-kumulang 53 milyong tonelada), samantalang nasa mid-30-milyong tonelada ang demand. Nasa 50–60% lamang ang utilization. Sa kabila nito, ang import ay humigit-kumulang 7 milyong tonelada noong 2023, humigit-kumulang 6.02 milyong tonelada noong 2025, at 1.29 milyong tonelada noong Q1 2026 (DTI/Global Cement).

(1) Anti-dumping duty (partikular sa Vietnam, per kumpanya)

• Isinampa nina Republic Cement, ang grupong kaugnay ng Cemex (Solid Cement/Apo Cement), at Holcim Philippines
• Na-finalize noong 2023, aplikable sa loob ng 5 taon
• Noong Hulyo 2026, tinanggihan ng DTI, sa pamamagitan ng Administrative Order No. 26-05, ang protesta ng NCL Trading at pinanindigan ang desisyon ng Tariff Commission na panatilihin ang duty sa buong 5-taong termino
• Rate bawat kumpanya: NCL Trading 2% (US$0.82/tonelada); Vissai Ninh Binh 10% (US$4.03/tonelada); ibang exporter ng Vietnam hanggang 23%
• Batayan: bumaba ang import, ngunit "nagpapatuloy ang dumping sa makabuluhang antas, at kung aalisin ang duty, may panganib na bumalik ang mga umatras na exporter"

(2) Safeguard measure (walang pinipiling bansa)

Tren ng import share (DTI)

注 Dito karaniwang nagkakamali: ang anti-dumping duty at safeguard measure ay magkaibang regime na maaaring sabay na ipataw. Maaaring tamaan ang produkto ng Vietnam ng pareho. Bukod dito, dahil ang panuntunang "ang mga bansang may share na mas mababa sa 3% ay excluded" sa safeguard measure ay dynamic na mekanismo, nagbabago ang exclusion list taun-taon. Kailangang tignan ng sinumang nagpaplano ng procurement ang pinakabagong DAO ng DTI at sirkular ng BOC.

Tandaan na naiuulat ng trade media ang claim na "ang Pilipinas ang ika-5 pinakamalaking importer sa mundo ng Portland cement noong 2024," ngunit ito ay ranggo batay sa import volume, hindi sa produksyon o reserves. Huwag paghaluin ang dalawa.

3.4 Batas sa kompetisyon: nagwakas ang imbestigasyon sa cement cartel noong 2026

• Inilunsad noong 2017 ng Philippine Competition Commission (PCC), sinimulan ng reklamo ni dating DTI Undersecretary Victorio Dimagiba
• Target: CeMAP, kasama ang Cemex Holdings Philippines, Holcim Philippines, Republic Cement, at Taiheiyo Cement Philippines (pinaghihinalaang paglabag sa Seksyon 14 at 15 ng Philippine Competition Act)
• Naiulat noong Hunyo 3, 2026: nag-settle ang mga kumpanya sa pamamagitan ng Consent Order sa ilalim ng Seksyon 37(c) ng parehong batas. Ang multa na ₱40 milyon (humigit-kumulang US$710,000) ang pinakamalaki sa kasaysayan ng PCC. Kondisyon ang pagpapatibay ng compliance system, pagbabago ng internal na patakaran, at training sa competition law, na may posibilidad na mabuksan muli ang kaso kung magkaroon ng paulit-ulit na paglabag (ayon sa ulat ng MLex at desisyong dokumento ng PCC)

3.5 Presyo

• Mula Marso 15, 2026, nagsimula ang Concreat (kaugnay ng DMCI) ng phased price increase. Kabuuang ₱20–30 bawat bag (humigit-kumulang 10%), sa ₱10 na dagdag kada phase. Ayon kay G. Consunji, "kapag tumaas ng ₱2 ang gasolina, tumataas ng ₱1 ang semento"
• PSA Construction Materials Wholesale Price Index (CMWPI), Marso 2026: bumaba ng 1.5% ang semento year-on-year (bumaba ng 2.3% noong Pebrero); tumaas ng 1.6% ang graba (walang pagbabago noong Pebrero); tumaas ng 2.2% ang concrete products; tumaas ng 7.9% ang gasolina at lubricant
• 注 Naiiba ang index sa aktwal na presyo sa merkado. Kahit bumaba ang semento ayon sa index, ang retail price ay ₱240–280 kada 40kg bag (ayon sa mga listahan ng retail sa Metro Manila, 2026). Ibase ang estimate sa aktwal na quote ng supplier, hindi sa index

4. Aggregates (graba/dinurog na bato) at pagkuha ng buhangin — ang istruktura ng lokal na pulitika

4.1 注 Nasa "gobernador ng probinsya" ang awtoridad sa permit

Ito ang pinakamahalagang punto para maintindihan ang negosyo ng aggregates sa Pilipinas. Habang ang metal mining ay nasa ilalim ng sentral na hurisdiksyon ng DENR/MGB, ang graba at dinurog na bato ay kontrolado ng local government units — lalo na ang mga probinsya.

Karaniwan, ang linyang sinusunod sa praktika ay ang commercial na pagkuha ng graba na 5 ektarya pababa ay sa gobernador ng probinsya, at ang industrial-scale na lampas dito ay sa MGB. Nagbibigay ang barangay ng "barangay clearance," ngunit ang barangay clearance lamang ay hindi katumbas ng karapatang mangolekta — isang karaniwang maling pag-unawa. Kasama rin sa proseso ang DENR-EMB (Environmental Compliance Certificate, ECC), ang alkalde ng bayan (business permits, zoning), ang Protected Area Management Board (PAMB), at, kung may kaugnayan sa mga katutubo, ang Free and Prior Informed Consent (FPIC) ng NCIP.

4.2 Pamamahagi ng buwis — ang pinagmumulan ng insentibong pampulitika

Ang Seksyon 138 ng Local Government Code (RA 7160) (注Kinumpirmang na-amend, 2026-08-26: Ang Seksyon 38 ng RA 12001 (RPVARA, inaprubahan Hunyo 13, 2024) ay nag-aamiyenda sa Seksyon 138 ng RA 7160 "hanggang sa saklaw na salungat" (insofar as they are inconsistent). Ang parehong seksyon ay nag-aamiyenda sa Seksyon 19, 135(a), 138, 201, 218, 220, at 472(b)(8) ng RA 7160, at nagre-repeal sa Seksyon 199(e)(g)(o), 212, at 219. Kaya't ang sumusunod ay batay sa orihinal na teksto ng RA 7160 noong ipinasa, na nakapost sa LawPhil, at posibleng hindi na kasalukuyang batas ang bahaging salungat sa Schedule of Market Values (SMV) ng RPVARA. Sa praktika, kumpirmahin ang ordinansa ng nasasakupang probinsya at ang mga sirkular ng BLGF. Pinagkunan: teksto ng Seksyon 38, LawPhil ra_12001_2024.html):

• Maaaring magpataw ang mga probinsya ng buwis na hanggang 10% ng lokal na market value bawat m³ sa bato, buhangin, graba, lupa, at katulad na materyales na kinukuha mula sa pampublikong lupa, o mula sa ilalim ng pampublikong tubig tulad ng dagat, lawa, ilog, at sapa
• Ang pagbibigay ng permit ay eksklusibong prerogative ng gobernador ng probinsya (batay sa ordinansa ng probinsya)
• Pamamahagi ng kita: 30% sa probinsya, 30% sa bayan, at 40% sa barangay ng pinagkunan

注 Mahalagang limitasyon: batay sa desisyon ng Korte Suprema sa Province of Bulacan v. Court of Appeals, hindi maaaring pabuwisan ng probinsya ang graba at katulad na materyales na kinuha mula sa pribadong lupa (dahil saklaw na ito ng excise tax sa ilalim ng National Internal Revenue Code, na napapaloob sa limitasyon ng Seksyon 133). May mga kaso ng dobleng bayad sa mga taong hindi alam ang precedent na ito, na sinasabihang "magbayad sa probinsya" kahit ano pa man.

Ang istrukturang ito — 40% na napupunta sa barangay — ang direktang dahilan kung bakit dumadagsa ang mga lokal na politiko sa interes sa graba. Sa kabaligtaran naman, sinabi ni Pangasinan Governor Ramon Guico III na ang pagmimina ng bato ay nagdadala lamang ng humigit-kumulang ₱12 milyon kada taon sa probinsya (ayon sa Inquirer), na nagmumungkahi na maliit ang pormal na kita mula sa buwis, at ang tunay na premyo ay nasa impormal na kita sa labas nito.

4.3 Iligal na pagmimina at ang kaugnayan nito sa pulitika — konkretong kaso mula 2025–2026

Ang kaso ng Miagao ay, hanggang 2026, ang pinaka-malinaw na case study na nagkokonekta sa tatlong punto na iligal na pagkuha → proyektong flood-control → korapsyon sa iisang linya.

4.4 Pagkuha ng graba sa ilog at panganib sa baha — ang koneksyon sa flood-control corruption scandal

Ang tanikala ng sanhi (注 mahalaga ang pag-unawa dito para maintindihan ang balita):

1. Sobrang pagkuha sa ilalim ng ilog → pagbaba ng riverbed, kawalan ng katatagan ng pampang, scouring ng bridge pier → tumataas na panganib ng baha/pagbagsak ng embankment
2. → lumilikha ito ng demand na "kailangan ng proyektong flood-control"
3. → dumadaloy ang badyet para sa flood-control patungo sa mga lokalidad
4. → ang aggregates para sa konstruksyong iyon ay muling kinukuha sa parehong ilog (paminsan nang walang permit)
5. → bumabalik sa hakbang 1

Isang halimbawa noong nakaraan: sa Ilog Sacobia sa Pampanga, kinumpirma ng MGB na laban sa rekomendadong dredging volume na 4.7 milyong m³ noong 1999, mahigit 12 milyong m³ ang aktwal na kinuha (ayon kay Governor Pineda, 2017). Humigit-kumulang 3 beses ang rekomendadong dami.

Ang sukat ng flood-control corruption scandal (2025–2026):

• Sinasabing ang mga badyet para sa flood-control at disaster prevention mula 2016–2025 ay na-divert ng mga inhinyero ng DPWH, mga kontratistang walang lisensya, mga mambabatas na kontratista din mismo, mga kamag-anak ng dating public works secretary, at mga miyembro ng Commission on Audit (COA)
• Sinabi ni Finance Secretary Ralph Recto sa Senado na ang economic loss mula sa "ghost flood-control projects" mula 2023–2025 ay umabot sa ₱42.3–118.5 bilyon (katumbas ng 95,000–266,000 na trabaho)
• Noong 2022, 67 mambabatas ang kontratista mismo sa sariling mga proyekto ng gobyerno
• Noong Setyembre 2025, itinatag ang Independent Commission for Infrastructure (ICI), na nagrekomenda ng pag-uusig sa 2 senador, 2 kongresista, 1 inhinyero ng DPWH, at 1 komisyoner ng COA
• Nobyembre 2025: nagsampa ng kaso ang Ombudsman sa kaso sa Oriental Mindoro, at nag-isyu ang Sandiganbayan ng arrest warrant para sa 16 katao. Naganap ang pre-trial proceedings noong Enero–Pebrero 2026
• Setyembre 21, 2025: isang malaking protesta na tinawag na "Baha sa Luneta"

Ang isang pangunahing dahilan kung bakit bumagsak ang demand para sa aggregates at semento noong 2026 ay, sa huli, "ang paghinto ng public works matapos ang crackdown sa korapsyon" (tingnan ang Seksyon 8).

5. Pagkuha ng buhangin sa dagat (black sand) at ang Manila Bay

5.1 Reklamasyon at pagdi-dredge sa Manila Bay

• Noong Agosto 2023, ganap na sinuspinde ng administrasyong Marcos ang mga proyekto sa reklamasyon sa Manila Bay. Ayon sa DENR, saklaw nito ang 22 proyekto sa Metro Manila at Cavite, bagama't 3 lamang sa Metro Manila ang "nasa konstruksyon" noong panahon ng suspensyon
• Kalauna'y ipinagpatuloy ang Pasay (kasama ang 390-hektaryang proyekto ng SM) at ang Bacoor bilang "compliant." 注 Kalahating-tapos na kalagayan ito kung saan nagpapatuloy pa rin sa pangalan ang moratorium habang patuloy na pinoproseso ng Philippine Reclamation Authority (PRA) ang indibidwal na proyekto nang case-by-case
• Noong Disyembre 23, 2025, nagsumite ng petisyon sa Opisina ng Pangulo ang mga grupong simbahan, environmental, at mangingisda para ihinto ang 10 proyekto ng reklamasyon sa pagitan ng Rizal Park at CCP. Naipahayag ito sa publiko noong Enero 14, 2026, sa isang forum sa Intramuros

Ang pinagmumulan ng "fill material" para sa reklamasyon ang siyang puso ng isyung ito. Sinabi ng PRA sa Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ) na ibinebenta ng mga kontratistang nagdi-dredge ang buhangin sa mga developer ng reklamasyon sa Manila Bay. Sa ibang salita, ang "pagdi-dredge sa ilog (sa ngalan ng flood control)" at ang "reklamasyon sa Manila Bay" ay magkakonekta sa pamamagitan ng parehong supply chain ng buhangin.

DENR Administrative Order 2020-07: ang gastos sa pagdi-dredge sa mga itinakdang zone ay buong dinadala ng mga pribadong kontratista (walang gastos ng gobyerno); tanging mga kumpanyang may sapat na kakayahang teknikal at pinansyal ang maaaring mag-apply ng clearance mula DPWH. Ang disenyong ito — kung saan binabawi ng kontratista ang gastos sa pagbebenta ng nakuhang buhangin sa halip na direktang bayaran — ang mismong insentibo sa sobrang pagdi-dredge.

5.2 Ang "puting buhangin na beach" ng Manila Bay — aktwal na dolomite beach

Mga pangyayari sa 2025–2026:

• Noong Mayo 2025, naghain ng petisyon sa Korte Suprema ang mga grupong mangingisda at environmental para ihinto ang pagbubuhos ng dolomite
• Noong Hulyo 2025, itinuro ni MMDA General Manager Artes na naharangan ng proyekto ang tatlong pangunahing drainage outfall — Faura, Remedios, at Estero de San Antonio Abad — na nagpapalihis sa tubig-ulan patungo sa isang overcapacity na sewage treatment plant, na tinukoy bilang isa sa mga sanhi ng baha sa paligid ng Taft Avenue
• Noong Nobyembre 2025, nagsimula ng imbestigasyon ang House Committee on Good Government (pinamumunuan ni Terry Ridon). Naganap ang unang hearing sa linggo ng Nobyembre 17. Ang pangunahing tanong ay kung kailangan ba talaga ang proyekto, batay sa nagpapatuloy na mandamus ng Korte Suprema at ng Manila Bay Sustainable Development Master Plan, at ang kalagayan ng mga drainage outfall. Ipinatawag ang DENR, DEPDev, DPWH, MMDA, at Lungsod ng Maynila
• 注 Hindi nakumpirma ang mga konklusyon ng hearing at kung babaguhin ba ang dolomite hanggang Agosto 2026 (hindi nakumpirma).

5.3 Buhangin sa dagat/black sand (magnetite sand) sa Cagayan at Ilocos

Sukat: Ipinapakita ng datos ng MGB na 1.75 milyong tonelada ng magnetite ang naprodyus mula 2012–2014, buong galing sa offshore na konsesyon sa lalawigan ng Cagayan, buong output ay na-export sa China, may halagang US$41.6 milyon (₱2.263 bilyon). Hanggang Hunyo 2022, 12 offshore magnetite MPSA ang inaprubahan (8 sa Cagayan, 4 sa Leyte), kabuuang humigit-kumulang 50,502 ektarya. Sinasabi ng mga grupong environmental na may humigit-kumulang 20 lugar ng magnetite extraction sa baybayin ng hilagang Luzon, mula Cagayan hanggang Ilocos at Zambales.

Ang pokus ng 2025–2026: mula "pagkuha ng buhangin" patungong "pagdi-dredge sa ilog"

Isang investigative report ng Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ) na petsa Hunyo 16, 2026 ang siyang pinakadetalyadong ulat sa larangang ito:

• Sa baybaying kanluran mula Cagayan, Ilocos, Zambales, hanggang Mindoro, ang dating pagkuha ng buhangin ng mga kumpanyang kaugnay ng China ay napalitan ng "pagdi-dredge sa ilog" ng mga kumpanyang Pilipino — ngunit ang ilan sa mga kumpanyang ito ay itinatag ng mga Tsinong bagong nagkaroon ng Filipino citizenship
• Ang implementer ng Cagayan River Restoration Project (nagsimula 2021), Riverfront Construction Inc. (RCI), ay pinamumunuan ni Feng Li, na may pinagmulang Tsino at na-naturalize noong 2022
• Ang Abra River Restoration Project sa Ilocos Sur ay pinapatakbo ng Isla Verde Mining and Development Corporation. Ang shareholder nito, ang BBG Greenworld Resources Inc., ay may parehong founder sa isa sa mahigit 10 kumpanyang nakakuha ng permit sa pagkuha ng black sand/magnetite sa Cagayan. Noong 2013, may mga permit ng ilang kumpanyang kaugnay ng China na binawi, ngunit hindi binawi ang sa BBG, at nagpapatuloy itong mag-operate sa Aburug
• Iginuguhit ng PCIJ ang mahigit 12 malaking proyekto sa pagdi-dredge sa buong bansa na isinasagawa sa ngalan ng "river restoration/flood control"
• Paulit-ulit na lumalabas ang Currimao, Ilocos Norte bilang pangunahing pantalan ng pag-export ng buhangin mula Region I, mas mababa sa 100 km mula sa bunganga ng Ilog Abra

Sisi ng pulitika:

• Noong Nobyembre 2024, itinaas ni Senador Raffy Tulfo ang alalahanin tungkol sa "iligal na pag-embark ng black sand mula Zambales papuntang China," itinatanong "paano bebenepikahan ng DENR ang pagkuha ng buhangin sa Ilocos, Cagayan, at Zambales na talagang napupunta sa Manila Bay" at sinasabing "may listahan ng mga barkong dumeretso mula Zambales patungong China"
• Noong Mayo 2025, nagpatotoo si National Intelligence Coordinating Agency (NICA) Deputy Director-General Ashley Acedillo sa Senado na "maaaring naging fill material ang buhangin mula Manila Bay at iba pang lugar para sa mga artificial island ng China sa South China Sea." Inutusan ni Pangulong Marcos ang buong imbestigasyon
• Noong Mayo 2025, hiniling nina Kongresistang Brosas, Castro, at Manuel na imbestigahan ang Cagayan River Restoration Project, na sinasabing bumaba ang araw-araw na kita ng mga mangingisda sa Aparri mula ₱7,000–9,000 patungong ₱900

Mga regulasyon at panukalang batas:

注 Hanggang Agosto 2026, walang naipasang batas na ganap na nagbabawal sa black sand extraction (hindi lamang "hindi nakumpirma" — hindi lang talaga ito naipasa). Ang aktwal na kalagayan ng regulasyon ay limitado lamang sa freeze ng bagong aplikasyon sa ilalim ng DAO 171-2022 at mga suspension order ng lokal na pamahalaan.

6. Marmol (Isla ng Romblon)

注 Babala sa ranggo: bagama't may bilang na nagsasabing "80% ng domestic supply ang Romblon," may ibang pinagkunan na inilalarawan ito bilang ika-2 pinakamalaking lalawigan sa estadistika ng produksyon, pangalawa sa Bulacan. Ito ay dahil ang "marmol" at "marbleized limestone" (ginagamit para sa cement raw material at construction) ay magkaibang kategorya sa estadistika, kaya't kailangang kumpirmahin muna ang premisa ng anumang usapan tungkol sa ranggo. Ang pag-file ng Freedom of Information (FOI) request para sa production volume at halaga ng marmol mula 2019–2025 sa PSA noong Enero 2026 ay sarili nitong patunay na hindi maayos na naka-organisa ang pampublikong estadistika sa paksang ito.

7. Luwad, buhanging silica, phosphate rock, at asin

7.1 Klasipikasyon ng MGB (mahalaga para maunawaan ang estadistika)

注 Lumalabas ang parehong dolomite at limestone sa "fertilizer mineral" at "industrial mineral." Mag-ingat sa double-counting kapag idinadagdag ang mga estadistika.

7.2 Buhanging silica

• Tumaas nang humigit-kumulang apat na beses ang produksyon ng silica, mula 247,876.8 tonelada noong 2010 patungong 1,004,115.6 tonelada noong 2019 (mga bilang na kaugnay ng PSA)
• Sukat ng merkado: US$118.19 milyon noong 2025, tinatayang US$157.80 milyon noong 2034 (CAGR 3.26%, 2026–2034; ayon sa IMARC Group)
• Net importer ng buhanging silica ang Pilipinas (mas malaki ang import kaysa export), dulot ng lumalawak na kapasidad ng paggawa ng salamin at ang konsentrasyon nito sa Luzon (parehong pinagkunan)
• Pagbabago ng istruktura: habang humihigpit ang regulasyon sa pagkuha ng buhangin sa ilog, lumilipat ang paggamit para sa konstruksyon mula buhangin sa ilog patungong processed silica sand

7.3 Phosphate rock at guano

• Philphos (Philippine Phosphate Fertilizer Corporation, Isabel, Leyte): pinakamalaking gumagawa ng phosphate fertilizer sa ASEAN, may kapasidad na humigit-kumulang 1.17 milyong tonelada/taon. Sumasakop ng 116 ektarya sa loob ng 425-ektaryang Leyte Industrial Development Estate (LIDE), may dalawang sulfuric acid plant, isang phosphoric acid plant, isang granulation plant, at isang ammonium sulfate plant
• 注 Ini-import ng Philphos ang 100% ng kanilang hilaw na phosphate rock, asupre, at ammonia. Hindi sila gumagamit ng domestic na minahang phosphate rock — isang napaka-madaling malito
• Nagdanas ng malaking pinsala sa Bagyong Yolanda noong 2013, ganap na muling nag-operate mga 2021. Kabuuang import na US$46.3 milyon at export na US$8.24 milyon para sa Abril 2025–Marso 2026
• Pagmamay-ari: ang Zamora Group (humigit-kumulang 70% noong 2015), may hawak na humigit-kumulang 30% ang Republic of Nauru
• Ang domestic na phosphate rock at guano production ay, ayon sa kompilasyon ng USGS, hindi regular at halos hindi aktibo. Bumaba ng 40% year-on-year ang produksyon ng phosphate rock noong 2019, muling nagpatuloy noong 2022

7.4 Luwad, bentonite, perlite, zeolite

Mga pagbabago na naiulat sa USGS Minerals Yearbook (sobrang volatile):

• 2019: zeolite +45%, bentonite +39%, ibang dinurog na bato +21%, apog +11%, perlite −32%
• 2022: perlite +437%, bentonite +273%, kaolin +75%, zeolite +57%, shale +47%, hindi-klasipikadong luwad +31%

注 Dahil maliit ang batayang bilang, malaki ang pagbabago sa porsyento. Walang saysay ang pahayag na "tumaas nang X-beses" hangga't hindi tinitignan ang absolute quantity.

7.5 Asing bato at asin sa dagat

Ang Pilipinas ay nasa kakaibang kalagayan ng pag-import ng 93–97% ng asin nito.

Nasa hangganan ng "mineral" at "pangisdaan/agrikultura" ang asin, at hindi ang DENR/MGB kundi ang BFAR ng Department of Agriculture ang lead agency nito. Malaking bagay ang pagkakaibang ito ng hurisdiksyon sa praktika.

8. Ang pagbagsak ng construction noong 2026 at demand para sa industrial mineral

8.1 Ang mga makro na bilang

注 Ang sektor ng construction ang pinakamabilis lumaki sa 16 na industriya noong Q1 2026, tumaas nang 3.1% quarter-on-quarter. Matindi ang pagbaligtad mula Q1 patungong Q2, kaya't may panganib ng maling interpretasyon kung isang quarter na datos lamang ang titignan.

8.2 Ang trajectory ng demand para sa semento (mga pahayag ni CeMAP Chairman Reinier Dizon, ayon sa panahon)

Ang budget ng DPWH ang puso ng isyu: ang badyet ng DPWH para sa 2026 ay ₱529.6 bilyon, mas mababa sa kalahati ng ₱1.1 trilyon ng nakaraang taon, ibinawas bilang bahagi ng mga hakbang laban sa korapsyon at transparency. Sinabi ni G. Dizon na "pinalitan ng DPWH ang mga tauhan, at naging mas mahigpit ang mga review." Bumaba ng −3% year-on-year ang demand ng semento sa Q4 2025.

Buod ng tanikala ng sanhi: ang crackdown sa korapsyon sa flood-control → nabawasan nang kalahati ang badyet ng DPWH, kasabay ng paghinto ng proyekto, mas mahigpit na review, at naantalang lisensya ng kontratista → bumagsak ang public construction −32.4% (Q2) → bumagsak ang demand ng aggregates at semento → lalong bumagsak ang utilization ng domestic cement industry → tumataas na presyon patungong import, na nagdudulot ng panawagan para sa mas malakas na safeguard → posibleng naimpluwensyahan nito ang desisyon ng Holcim na umatras (Agosto 2026).

8.3 Ang merkado ng aggregates

• Inaasahang lumaki ang Philippines Construction Aggregates Market sa CAGR na 8% para sa 2026–2032 (6Wresearch). 注 Gayunpaman, ito ay forecast ng pribadong research firm, at pasalungat ang direksyon nito sa aktwal na resulta ng H1 2026 (government construction sa −32.4%). Laging pagkaibahin ang mga forecast-report figure sa aktwal.
• Mga hadlang: pinipiga ng premium pricing sa dinurog na bato at graba ang badyet para sa mga proyektong mababa ang gastos, at limitado ang supply dulot ng environmental regulation sa pagkuha ng graba

9. 注 Mga karaniwang pagkakamali na dapat iwasan (buod)

1. 注 Huwag paghaluin ang "reserves" at "resources." Magkaiba ang resources (58.66 bilyong tonelada) at reserves (2.31 bilyong tonelada; ayon sa mga bilang na kaugnay ng PSA) ng limestone — mahigit 25 beses.
2. 注 Hindi sumusunod sa JORC/NI 43-101 ang mga bilang ng non-metallic mineral ng Pilipinas. Karamihan ay estimate ng gobyerno at self-report ng operator.
3. 注 Ang "world's 5th-largest cement importer" ay ranggo batay sa import volume, hindi sa produksyon o reserves.
4. 注 Magkaibang regime na sabay na umiiral ang anti-dumping duties at safeguard measures. Maaaring tamaan ng pareho ang produkto ng Vietnam.
5. 注 Dynamic ang exclusion list ng bansa sa safeguard (mga bansang mas mababa sa 3% na import share ay excluded). Tinanggal ang China at Indonesia sa exclusion noong Mayo 2026. Laging kumpirmahin ang pinakabagong DAO at sirkular ng BOC.
6. 注 Hindi kasapi ang Eagle Cement ng San Miguel sa CeMAP. Hindi katumbas ng "boses ng buong industriya" ang "pananaw ng industry association."
7. 注 Nasa gobernador ng probinsya ang awtoridad sa permit ng graba, hindi sa sentral na DENR/MGB. Hindi karapatan para mangolekta ang barangay clearance.
8. 注 Hindi maaaring pabuwisan ng probinsya ang graba na kinuha mula sa pribadong lupa (ayon sa desisyon sa Province of Bulacan).
9. 注 Ang "puting buhangin" ng Manila Bay ay hindi buhangin kundi durog na dolomite mula Cebu. Naiiba ang mga bilang ng gastos ng proyekto sa iba't ibang ulat — ₱28 milyon, ₱349 milyon, at ₱389 milyon — walang iisang kumpirmadong bilang.
10. 注 Magkaiba ang "pagdi-dredge sa ilog" at "pagkuha ng buhangin" ayon sa institusyon, ngunit magkasunod sa praktika. Ibinebenta ang dinredge na materyal sa reklamasyon sa Manila Bay (ayon sa sariling paliwanag ng PRA sa PCIJ).
11. 注 Ini-import ng Philphos ang 100% ng kanilang hilaw na phosphate rock. Hindi ito kumpanyang nakabatay sa domestic na resources ng phosphate.
12. 注 Ang lead agency ng asin ay ang BFAR ng Department of Agriculture (hindi ang DENR/MGB). Sa ilalim ng RA 11985, exempt ang asin sa lahat ng buwis.
13. 注 Ang pagbagsak ng demand noong 2026 ay hindi business-cycle event kundi institusyonal, dulot ng paghinto ng public works matapos ang crackdown sa korapsyon. Nakadepende sa political calendar ang timing ng pagbawi.
14. 注 Inaasahang magsara ang pagbebenta ng Holcim sa Huaxin sa unang kalahati ng 2027 at hindi pa ito nakumpleto. Kondisyonal pa rin ito sa pag-apruba ng regulator.

10. Mga pangunahing pinagkunan

• Mines and Geosciences Bureau (MGB), "Minerals Industry at a Glance" (Abril 2025 update); ang "Mineral Production/Sales by Province, by Commodity" at "Summary of Operating Mines & Quarries" ng mga regional office
• Philippine Statistics Authority (PSA), National Accounts (Q2 2026, nailathala Agosto 7, 2026), ang Construction Materials Wholesale Price Index (CMWPI), at PEENRA mineral accounts
• Department of Trade and Industry (DTI), DAO 25-15, DAO 26-03, AO 26-05 / sirkular ng Bureau of Customs (Pebrero 18, 2026)
• Media release ng Holcim Ltd (Agosto 2, 2026, Zug)
• Philippine Competition Commission (PCC) / MLex (Hunyo 3, 2026)
• Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ), investigative report ng Hunyo 16, 2026 at Disyembre 2, 2025
• Republic Act 7160 (Local Government Code), Seksyon 138; Republic Act 7942 (Batas sa Pagmimina); Republic Act 11985 (Salt Industry Development Act); DENR AO 171-2022; DENR AO 2020-07
• BFAR (produksyon ng asin H1 2026); DOST-MIMAROPA (Romblon Marble Roadmap, Abril 2025)
• CeMAP, Global Cement, Cemnet, Philstar, BusinessWorld, Inquirer, Manila Bulletin, Manila Times, BusinessMirror, Rappler, SunStar, World Bank, USGS Minerals Yearbook, IMARC Group, 6Wresearch
• Press release ng Taiheiyo Cement, NNA ASIA, Nikkei

注 Ang mga item na tinawag na "hindi nakumpirma" sa artikulong ito (ang buong-taong 2025 na production value ng non-metallic mineral sa buong bansa; ang mga konklusyon ng House hearing tungkol sa dolomite noong Nobyembre 2025; ang kasalukuyang legal na status ng export ban sa dolomite ng lalawigan ng Cebu; at ang mga estadistika ng produksyon ng marmol ng Romblon) ay hindi na-verify laban sa primary source hanggang Agosto 24, 2026.

日本語の詳細版: 分野「経済・産業・ビジネス」「フィリピンの非金属鉱物と骨材 ── 石灰石・セメント・砂利・海砂・大理石」（本サイト日本語版）。